Шымкент қаласының жаңа және қарқынды өсіп келе жатқан аудандарының бірі – Тұран ауданы, соңғы жылдары инфрақұрылымдық дамудың маңызды кезеңдерін бастан кешіріп жатыр. Қала тұрғындарының жайлы және қауіпсіз өмір сүруіне қолайлы жағдай жасау мақсатында ауданда жол сапасын жақсарту, көшені жарықтандыру, көгалдандыру, әлеуметтік нысандар құрылысы сияқты жұмыстармен қатар, ирригациялық жүйелерді дамыту бағытында да ауқымды жобалар кезең-кезеңімен іске асырылуда.
Аудан аумағында бүгінде ұзындығы 697 шақырымды құрайтын 597 көше бар. Осы көшелердің барлығын су бұру және су басудың алдын алу жүйелерімен қамту – бірнеше жылғы кешенді жоспардың негізгі бөлігі саналады. Тұранның топырақ құрылымы мен рельефтік ерекшеліктерін ескерсек, ирригациялық жүйелердің уақытылы салынуы тұрғындардың қауіпсіздігі мен жайлылығына тікелей әсер етеді.
Биылғы ауқымды жоспар: 50 көшеде жаңадан суағар жүйесі салынады
2025 жылға белгіленген мақсат аясында биыл Тұран ауданында 50 көшенің бойына жалпы ұзындығы 20,5 шақырымды құрайтын жаңа ирригациялық жүйелер салу жоспарланған болатын. Бұл жұмыстардың негізгі бөлігі жыл ортасында басталып, бүгінде айтарлықтай нәтижеге қол жеткізілді.
46 көшедегі,
19,5 шақырымдық арық жүйесінің құрылысы толық аяқталды.
Салынған жүйелер су өткізу қабілеті жоғары, заманауи талаптарға сай бетонды суағарлардан жасалған. Бұл материалдар ұзақ мерзімге шыдамды әрі техникалық күтімді аз қажет етеді. Жаңаланған инфрақұрылым көктемгі еріген қар мен нөсерлі жауын кезінде көшелерде су жиналуын айтарлықтай азайтады.
Өткен жылдардағы көрсеткіштер: жұмыс үздіксіз жалғасып келеді
Ирригациялық инфрақұрылымды жаңарту – бір жылдық емес, бірнеше жылдық жүйелі жұмыстың нәтижесі. Мәселен, 2024 жылы ауданда 43 көшеге 18,1 шақырым арық жүйесі жүргізілген. Осы көрсеткіштерді салыстыра отырып, биыл жұмыс көлемінің де, қарқынының да артқанын байқауға болады.
Бұл өз кезегінде ауданның қарқынды дамуымен, халық санының өсуімен және инженерлік инфрақұрылымға деген сұраныстың артуымен тікелей байланысты.
Қалған көшелердегі құрылыс желтоқсан айына дейін аяқталады
Жоспарланған 50 көшенің ішінде 4 көшедегі жұмыс әлі жалғасуда. Құрылысшылар бекітілген кестеге сәйкес жұмыс жүргізіп, барлық міндет жүктелген мерзім – желтоқсан айына дейін толық аяқталады. Қазіргі таңда бұл көшелерде траншея қазу, суағар арналарын орнату және жер жұмыстарын аяқтау процестері жүріп жатыр.
Жауын-шашын жиілейтін маусымға дейін жүйелердің толық іске қосылуы – тұрғындарға тиімді жағдай жасаудың негізгі мақсаты.
Ирригациялық инфрақұрылым не үшін қажет? Аудан дамуына әсері қандай?
Тұран ауданындағы ирригациялық инфрақұрылымды дамыту тек инженерлік құрылыс емес, бұл – тұрғындардың қауіпсіз өмірін қамтамасыз етудің маңызды құралы. Оның негізгі артықшылықтары:
✔ 1. Су басу проблемаларын жою
Жаңбыр және қар суы көшелер бойында жиналмай, арнайы суағарлар арқылы реттелген бағытпен ағызылады. Бұл үйлердің іргетасын бүлінуден сақтайды.
✔ 2. Жолдың сапасын ұзақ мерзімге сақтау
Су жиналған көшелерде асфальт бірнеше есе тез бұзылады. Ирригациялық жүйе жолдың тұрақтылығын арттырады.
✔ 3. Санитарлық жағдайды жақсарту
Аулада, көшеде жиналған лас су – түрлі жағымсыз иістің, зиянкестердің және антисанитариялық жағдайдың негізгі көзі. Арық жүйелері осының алдын алады.
✔ 4. Қаланы көгалдандыруға қолайлы
Су бұру жүйесі көгалдарға, жасыл аймақтарға, ағаштар отырғызуға жағдай жасайды. Көшелердің абаттандырылуы толыққанды әрі эстетикалық тұрғыдан ұтымды болады.
Тұран ауданы – жаңа стандарттағы инфрақұрылым
Қазіргі таңда Тұран ауданы Шымкенттің ең жылдам дамып келе жатқан аумақтарының бірі саналады. Жаңа тұрғын үйлер, мектептер, балабақшалар, ауруханалар салынуда, жолдар жөнделіп, көгалдандыру жұмыстары жүргізіліп жатыр. Осы үдерістің бір бөлігі ретінде ирригациялық инфрақұрылымды дамыту – ауданның болашақтағы тұрақты дамуының негізі.
Жаңартылған суағар жүйелері:
тұрғындар үшін қауіпсіз орта қалыптастырады,
қала көшелерінің инженерлік жарақтандырылуын арттырады,
ауданды заманауи стандарттарға жақындатады.
Тұран ауданындағы ирригациялық инфрақұрылымды жақсарту жұмыстары – аудан дамуының маңызды бөлігі ғана емес, қала тұрғындарының жайлы өмір сүруіне бағытталған стратегиялық жобалардың бірі. Биыл жоспарланған 20,5 шақырымдық құрылыс өз мерзімінде жүзеге асуда, жыл соңына дейін толық аяқталып, аудан тұрғындары жаңа инфрақұрылымның игілігін көре бастайды.
Бұл бастама – Тұран ауданын тек жаңа үйлер мен нысандар тұрғысынан емес, инфрақұрылымдық қауіпсіздігі мен өмір сапасы бойынша да дамытуға бағытталған маңызды қадам.